Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Search in posts
Search in pages

SULTAN 1. ABDÜLHAMİT (1725-1789) kimdir ?

SULTAN 1. ABDÜLHAMİT (1725-1789) kimdir
SULTAN 1. ABDÜLHAMİT (1725-1789) kimdir

Osmanlı padişahlarının yirmi yedincisidir. III, Ahmet’in oğludur. 1774’te, kardeşi üçüncü Mustafa ölünce, onun yerine tahta geçti. Şehzadeliği sarayda kapalı geçmişti. Bu yüzden, tahta oturduğunda çok tecrübesizdi.

Gene de, saltanatı sırasında ortaya çıkan güçlükleri yenmek için elinden geleni yapmış, büyük bir iyiniyet göstermiştir. Bütün çabasına rağmen, on beş yıl süren saltana­tının Osmanlı İmparatorluğu’nun en felâket­li yılları olmasını önleyememiştir. Abdül­hamit tahta geçmeden başlayan Rus savaşı kötü sonuçlanmış, Osmanlı ordusu Kozluca’da bozguna uğratılmıştı. Bunun üzerine, Ruslar’la 21 temmuz 1774’te Küçük Kay­narca Antlaşması yapıldı. Bu antlaşmaya göre, Karadeniz’in kuzeyindeki birçok yer­ler Ruslar’a veriliyor, Kırım bağımsızlığına kavuşup Osmanlı imparatorluğundan ayrılıyor, dolayısıyla da Ruslar’ın eline düşü­yordu; Gene o sıralarda, Mora’da, Suriye’de, Mısır’da ayaklanmalar baş gösterdi. Ayaklanmaları bastırmak, askeri bir düzene sok­mak gerekiyordu. Padişah akıllıca davrandı; Sadrazam Halil Hamdi Paşa ile Kaptan-ı Der­ya Cezayir’li Haşan Paşa’dan kendisine yar­dımcı olmalarını istedi. Mühendishane’i Berri-i Hümayun onun zamanında açılmıştır. Olduğu gibi bırakılmış, işlemez durumdaki İbrahim Müteferrika Matbaası da yeniden açılıp işe koyuldu. Ayrıca, ilk olarak, halkı yerli malı kullanmaya zorunlu kılan padişah da odur.

İmparatorluğun sınırları içindeki ayaklan­malar bastırılmıştı ama, dert bitmemişti. Bir yandan İran’ın, sonu gelmez saldırıları, öte yandan Ruslar’ın adamı olan Kırım Hanı Şahin Giray’ın densizlikleri gerek doğudaki, gerek kuzeydeki sınırlarımızı tehlikeye dü­şürmekteydi. Şahin Giray’ın ölçüsüzlükleri yüzünden Kırım’da ihtilâl patlak verince, Rusya bunu bahane ederek Kırım’ı işgal etti (1784). Böylece, Türk- Rus savaşları da ye­niden başlamış oldu. AvusturyalIlar da Osmanlılar’a karşı savaş açtılar. Osmanlılar başlangıçta Avusturya orduları üzerinde epeyce bir üstünlük kurmayı başardılar. Rus cephesinde ise, bozgun başlamıştı. O sıra­da İstanbul’da bulunan I.Abdülhamit., Rus cephesindeki Ozi Kalesi’nin düştüğünü haber alınca, bu acıya dayanamadı, vücuduna inme indi. Ertesi sabah da öldü.

İstanbul’da, Bahçekapı’da imaret, medre­se, kütüphane yaptırmıştır. Adı geçen imare­tin yerinde, şimdi Dördüncü Vakıf Hanı var­dır. I. Abdülhamit bu imaretin karşısındaki türbede gömülüdür.

Abdülhamit I. Türbesi. — Bahçekapı’da şimdiki Dördüncü Vakıf Han’ın karşı köşe- sindedir. Türbede kendisiyle oğlu IV. Mus­tafa’dan başka, on sekiz kişi daha gömülüdür; Şehzade Ahmet (1778), Aynışah Sultan (1780), Rabia Sultan (1780), Şehzade Sul­tan Mehmet (1781), Melekşah Sultan (1782), başka bir Rabia Sultan (1782), öbür Şehzade Sultan Mehmet (1789), Şehzade S. Murat (1785), Alemşah Sultan (1786), Fat­ma Sultan (1786), Şehzade Süleyman (1786), Saliha Sultan (1787), Emine Sultan (1790), başka bir Emine Sultan (1809), Şehzade Sultan Murat (1812), Şehzade Sul­tan Beyazıt ( 1812), Sultan Abdülmecit’in ilk çocuğu Mevhibe Sultan (1840), Şehzade Sultan Mehmet Rüştü (1852).

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir