Generic selectors
Exact matches only
Search in title
Search in content
Search in posts
Search in pages

Afyonkarahisar’ın Doğal Yapı Özellikleri Nedir?

Afyonkarahisar ilinin toprakları, Ege Bölgesi’ nin denize dik uzanan dağlan arasında sıkışıp kalmış bir yayla görünümündedir. Bu topraklann yarıya yakını dağlıktır. Güneyde Toroslar’ ın uzantısı olan Sultan Dağlan’nın Afyonkarahisar sınırlarına giren ucu, İsparta ile doğal sı­nır oluşturan Karakuş Dağlan’yla 90o,lik bir açı yaparak kesişir. Emir Dağlan ile Sultan Dağları arasında, Akşehir ve Eber göllerinin yer aldı­ğı kapalı bir havza vardır. Sandıklı Dağlan gü­neyde Afyon Ovası’na kadar uzanır. Sultan Dağlan üzerindeki Topraktepe doruğu 2.581 metreyle ilin en yüksek noktasıdır.

Deniz düzeyinden 1.000 metre kadar yük­seklikteki ovalar il topraklannın yaklaşık beşte birini kaplar. Akarsu vadileriyle yarıl­mış, tarıma elverişli olan bu ovaların başlıca- lan Dinar, Dombayova, Sandıklı, Küçük ve Büyük Sincanlı, Şuhut ve Afyon ovalarıdır.

İl topraklannı sulayan küçük akarsuların en önemlileri Kûfi Çayı ile Akarçay’dır. Bu çayların ve kollarının taşıdığı alüvyonlarla zenginleşen ovalar verimli tarım alanlarıdır. Kûfi Çayı Sandıklı-Dinar ovalarının sularını toplayarak Büyük Menderes’e boşaltır. Taşı­dığı su miktarı mevsimlere göre değişen bu çay yazın iyice yatağına çekilir, yağışlı mev­simlerde ise taşkınlara yol açar. Afyonkarahi- sar kapalı havzasından çıkarak Eber Gölü’ne dökülen Akarçay ise, Şuhut Ovası’ndan do­ğan Kali Çayı ile Sincanlı Ovası’ndan doğan Bacak Deresi’ni alır. Yaz aylarında kuruya­cak duruma gelen Akarçay ve kolları da ilkbaharda taşkın tehlikesi yaratır. Kali Çayı üzerinde Selevir Barajı, çok küçük bir akarsu olduğu halde baharda iyice kabaran Seyitler Çayı üzerinde de Seyitler Barajı kurularak sel sularının zararları önlenmiştir.

Afyonkarahisar ilinin sınırları içinde üç göl vardır. İlin doğusundaki Eber Gölü, kıyıları sazlık ve kamışlık olan sığ bir göldür. Deniz­den 995 metre yükseltideki bu göl sularını küçük bir akarla Akşehir Gölü’ne boşaltır. Yarısı Konya, yarısı Afyonkarahisar sınırları içinde kalan Akşehir Gölü’nün suları ise tuz­ludur. Burdur çöküntü havzasında oluşan Acı Göl, Denizli ile Afyonkarahisar arasında sınır çizer.

Afyonkarahisar’ın iklimi, kışlarının soğuk ve kar yağışlı, yazlarının sıcak ve kurak olmasıyla Ege Bölgesi’nden çok İç Anado­lu’nun bozkır iklimine yaklaşır. İlkbahar ve sonbaharda yağışlar yağmur biçiminde ger­çekleşir. İlin ortalama yıllık yağış miktarı 455 milimetredir. En çok yağış mayıs ayında, en az yağış ağustos ayında düşer.

İklim koşullarının etkisiyle ilin bitki örtüsü de daha çok bozkır özellikleri gösterir. Dağla­rın batıya bakan yamaçlarında ormanlıklar yer alırken, yaylalar bozkır görünümündedir. Ormanlar il topraklarının yüzde 10’unu oluş­turur.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir